5. Sınıf Yazılı Çözümü

Konu Özetli Etkinlik Kitabı ÜNİTE SOSYAL BİLGİLER YAŞAYAN DEMOKRASİMİZ 111 04 Demokrasi Nedir? Demokrasi, halkın yönetime katıldığı bir yönetim biçimidir. Kelime anlamı: “Halkın egemenliği” Demokrasi sisteminde: • Herkes eşittir. • Halk temsilcilerini seçer. • Hak ve özgürlükler güvence altındadır. • Azınlığın hakkı da korunur. Demokrasinin Temel Nitelikleri Milli egemenlik, eşitlik, katılım, çoğunluk, hukukun üstünlüğü, özgürlük, hesap verilebilirlik, çoğulculuk Cumhuriyet Nedir? Cumhuriyet, halkın yöneticilerini seçim yoluyla belirlediği bir yönetim şeklidir. Türkiye’de cumhuriyet, 29 Ekim 1923’te ilan edilmiştir. Cumhuriyette: • Devletin başkanı halk tarafından seçilir veya halkın seçtiği meclis tarafından belirlenir. • Egemenlik (yani yönetme yetkisi) bir kişiye değil, millete aittir. • Monarşi ve saltanata karşıdır. Demokrasi ve Cumhuriyet Arasındaki İlişki Demokrasi ve cumhuriyet birbirine çok yakındır. Aralarındaki ilişki şu şekilde açıklanabilir: Demokrasi Cumhuriyet Bir yönetim anlayışıdır Bir yönetim şeklidir Halkın egemenliğini esas alır Egemenlik milletindir Seçim, haklar, eşitlik gibi ilkeleri içerir Bu ilkeleri koruyacak sistemdir Cumhuriyetin temelini oluşturur Demokrasiyi uygulamaya koyar Yani her cumhuriyet demokrasiyle yönetilmez, ama demokratik cumhuriyet, halkın yönetime katıldığı en gelişmiş sistemdir. Türkiye Cumhuriyeti, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk dev- letidir. Türkiye’de Demokrasi ve Cumhuriyet Adına Yapılan Çalışmalar 1924 Anayasası: Demokratik yönetimin temellerini atmıştır. Kadınlara Seçme ve Seçilme Hakkı: Kadınların siyasal hayata katılımı sağlanmıştır. Çok Partili Hayata Geçiş (1946): Demokratik rekabeti artırmak için farklı partilere izin verilmiştir. Anayasal Reformlar: 1961 ve 1982 Anayasaları ile temel hak ve özgürlükler güvence altına alınmıştır. Avrupa Birliği Uyum Süreci: Hukukun üstünlüğünü ve temel hakları güçlendiren reformlar yapılmıştır. Seçim Sisteminin Geliştirilmesi: Adil ve şeffaf seçimler için yeni düzenlemeler yapılmıştır. ADIM 11 - Demokrasi ve Cumhuriyet Kavramının Temel Nitelikleri