5. Sınıf Yazılı Çözümü

Konu Özetli Etkinlik Kitabı ÜNİTE SOSYAL BİLGİLER HAYATIMIZDAKİ EKONOMİ 121 05 Bütçe Nedir? Bütçe, gelir ve giderlerin karşılaştırıldığı, harcamaların planlan- dığı bir mali plandır. Bütçe yaparken amaç: kaynakları verimli kullanmak ve israftan kaçınmaktır. İhtiyaç ve İstek Arasındaki Fark Nedir? İhtiyaç İstek Hayatta kalmak ve sağlıklı yaşamak için zorunludur. Hayatı kolaylaştırır ama zorunlu değildir. Örnek: Su, yiyecek, kıyafet, barınma Örnek: Oyuncak, tablet, dondurma, sinema İhtiyaç önceliklidir, istekler ise bütçe uygunsa karşılanır. Gelir Nedir? Gelir, bir kişinin ya da ailenin kazandığı paradır. Örnek: Ailede çalışan bireylerin maaşı, kira geliri, yapılan tasar- ruflar vb. Bütçe Planı Nasıl Yapılır? 1. Gelir belirlenir. 2. İhtiyaçlar listelenir. 3. İstekler ayıklanır veya ertelenir. 4. Giderler planlanır. 5. Kalan miktar tasarrufa ayrılır. Örnek Gelir 1000 TL Kira 400 TL (ihtiyaç) Gıda 300 TL (ihtiyaç) Sinema bileti 100 TL (istek) Tasarruf 200 TL Eğer gelir yetmiyorsa öncelik ihtiyaçlaradır, istekler ertelenebilir veya daha uygun alternatifler bulunabilir. 10 Saniye Kuralı 10 Saniye Kuralı, bir ürün veya hizmeti satın almadan önce 10 saniye durup düşünmeyi öneren, gereksiz harcamaları engelle- meye yardımcı olan basit bir yöntemdir. Bu 10 saniye içinde kendinize “Buna gerçekten ihtiyacım var mı?”, “Bütçeme uygun mu?” gibi sorular sorarak bilinçli bir karar verebilirsiniz. Kuralın faydaları arasında tasarruf etmek, gereksiz borçlanmayı azaltmak ve daha düzenli bir yaşama sahip olmak yer alır. Amaç, anlık cazip teklifler karşısında hemen karar vermek yerine, ihtiyaç ve istekleri birbirinden ayırarak daha dirençli ve bilinçli bir tüketici olmaktır. Tasarruf Nedir? Tasarruf, elde edilen gelirin, harcamalardan sonra kalan kısmını gelecekteki ihtiyaçlar veya hedefler için biriktirmektir. Tasarruf yapmanın yolları şunlardır: 1. Gelir ve Giderleri Belirlemek: Harcamaların nereye yapıldığını anlamak. 2. Öncelik Sıralaması: İhtiyaçları (zorunlu harcamalar) ve istek- leri (ekstra harcamalar) ayırmak. 3. Gereksiz Harcamaları Azaltmak: Gerekli olmayan harcama- lardan kaçınmak. 4. Küçük Miktarlarla Başlamak: Düzenli olarak az miktarda para biriktirmeye başlamak. 5. Hedef Belirlemek: Ne için tasarruf yapıldığını netleştirmek (örn. tatil, kitap gibi). Bu, motivasyonu artırır. Tasarruf Yapmanın Faydaları Tasarruf, acil durumlara karşı hazırlıklı olmayı ve beklenmedik harcamalarda zor durumda kalmamayı sağlar. Geleceğe yönelik büyük hedefleri (eğitim, tatil, ev gibi) gerçek- leştirmek için planlı bir şekilde para biriktirme imkânı sunar. Gelir ve giderleri düzenli takip ederek harcamaları kontrol altına almaya yardımcı olur. Kişinin finansal bilincini ve sorumluluğunu geliştirir, paranın değerini anlamasını sağlar. Özgüven ve güvence hissi verir; bireyin ekonomik olarak ba- ğımsızlık ve huzur elde etmesine katkıda bulunur. ADIM 16 - İhtiyaç ve İstekler İçin Bütçe Planlaması