5. Sınıf Yazılı Çözümü

Konu Özetli Etkinlik Kitabı ÜNİTE FEN BİLİMLERİ GÖKYÜZÜNDEKİ KOMŞULARIMIZ VE BİZ 67 01 ADIM 03 - Gökyüzündeki Komşumuz: Ay’ın Hareketleri ve Evreleri ■ Ay, dönme ve dolanma hareketleri yapan bir gök cismidir. Ay’ın dönme ve Dünya etra- fındaki dolanma hareketleri saatin dönme yönünün tersine gerçekleşir. ■ Ay’ın dolanma hareketlerinden biri Dünya’nın etrafında yaptığı harekettir. Ay’ın dönme hareketi ile Dünya etrafındaki dolanma hareketini tamamlama süreleri neredeyse birbi- rine eşittir. Bu nedenle Dünya’dan bakıldığında Ay’ın hep aynı yüzeyi görünür. Ay’ın do- lanma hareketlerinden bir diğeri de Dünya ile birlikte Güneş etrafında yaptığı harekettir. ■ Dünya etrafında dolanma hareketi yaparken Dünya’dan bakıldığında Ay farklı şekillerde görülür ve bu farklı görünümlere de Ay’ın evreleri denir. ■ Ay’ın yeni ay , ilk dördün , dolunay ve son dördün olmak üzere dört ana evresi vardır. Ay’ın bir ana evresinden diğer bir ana evresine geçiş süresi 1 hafta sürmektedir. Ay’ın ana evreleri arasında 2 tane hilal ve 2 tane şişkin ay adı verilen ara evreleri de vardır. ■ Bir yeni ay evresinden sonra tekrar yeni ay evresi görülebilmesi için yaklaşık 29 gün 12 saat (29,5 gün) geçer. Bu süre takvimde 1 ay olarak adlandırılır. Bir yıl 12 aydan oluşur ve her ay, Ay’ın evreleri görülür. Yeni ay evresinden önceki bu evrede Ay, “C” harfi gibi görünür. Ay’ın, Güneş ve Dünya arasında olduğu evredir. Bu evrede Ay’ın Dünya tarafındaki yüzeyi ışık almaz. Yeni ay evresinden sonraki bu evrede Ay, “ters C” harfi gibi görünür. Dünya’dan bakıldığında Ay’ın “D” harfi gibi göründüğü evredir. Yeni ay evresinden bir hafta sonra görünür. İlk dördün evresinden dolunay evresine geçerken görülen ara evredir. Dünya’nın Güneş ve Ay arasında olduğu evredir. Ay’ın Dünya’ya bakan yüzeyi tamamen aydınlıktır. HİLAL YENİ AY HİLAL İLK DÖRDÜN ŞİŞKİN AY DOLUNAY Dolunay evresinden son dördün evresine geçerken görülen ara evredir. ŞİŞKİN AY Dünya’dan bakıldığında Ay’ın “ters D” harfi gibi göründüğü evredir. Dolunay evresinden bir hafta sonra görünür. SON DÖRDÜN Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü Dünya’dan görünümü