6. Sınıf Konu Özeti Etkinlik

Konu Özetli Etkinlik Kitabı ÜNİTE FEN BİLİMLERİ CANLILARDA SİSTEMLER 105 03 ADIM 06 - Denetleyici ve Düzenleyici Sistemler Denetleyici ve Düzenleyici Sistemler ■ Sinir sistemi, vücudumuzun yönetim ve iletişim merkezidir. Duyu organlarımızdan gelen bilgileri toplar, bu bilgileri işler ve vücudun gerekli şekilde tepki vermesini sağlar. Denetleyici ve düzenleyici sistemin bir bölümü olan sinir sistemi, vücudun yönetim ve denetim merkezidir. Sinir sisteminde sinir hücreleri (nöron) görev alır. Sinir Sisteminin Yapıları ve Görevleri ■ Sinir sistemi merkezî ve çevresel sinir sistemi olmak üzere iki bölümden oluşur. Beyin Beyin Beyincik Omurilik soğanı Omurilik Omurga Beyincik Omurilik soğanı Omurilik Merkezi Sinir Sistemi 1. Beyin: Düşünme, algılama, öğrenme, hatırlama ve karar verme gibi zihinsel işlevleri yürütür. Vücuttaki tüm organla- rın çalışmasını yönetir. 2. Beyincik: Dengeyi sağlar. Kas hareketlerinin düzenli ve uyumlu olmasını sağlar. Koşma, bisiklet sürme gibi hareket- lerde görev alır. 3. Omurilik: Beyin ile vücut arasında bilgi taşır. Refleksleri kontrol eder. (Örn: Elini sıcak bir cisimden hemen çekme) 4. Omurilik soğanı: Hayati olayları kontrol eder: Solunum, kalp atışı, sindirim gibi istemsiz çalışan sistemlerin yönetim merkezidir. Yutma, öksürme, hapşırma gibi refleksleri de düzenler. Zarar görmesi yaşamsal risk taşır. Omurilik soğa- nı, vücudun otomatik pilotudur. Hayatta kalmak için sürekli çalışan merkezdir. Çevresel Sinir Sistemi ■ Merkezi sinir sistemini vücudun diğer kısımlarıyla bağlayan sinirlerden oluşur. Hareket ve hissetmeyi sağlar. Sinir Sistemi Nasıl Çalışır? ■ Duyu organları çevreden bilgi alır. Örneğin sıcak bir sobaya dokunmak. Bu bilgi sinirler aracılığıyla omuriliğe ve oradan beyne iletilir. Beyin gelen bilgiyi değerlendirir ve gerekli emri verir. Cevap, sinirler yoluyla kaslara iletilir ve vücut harekete geçer. ■ Refleks, düşünmeden yapılan ani tepkilerdir. Örneğin sıcak bir cisme dokununca hemen elimizi çekmek bir reflekstir. Bu olay omurilik tarafından yönetilir. ■ Diz kapağı refleksi ve bebeklerdeki emme refleksi, doğuştan gelen reflekslerdir. Limon görünce ağzın sulanması, bisiklet ve araba sür- mek ise sonradan kazanılan reflekslere örnektir.